Χρέωση με την ώρα ή κατ’ αποκοπή; Οδηγός για δικηγόρους

Δεν υπάρχει ένα σωστό μοντέλο χρέωσης. Η ωριαία χρέωση ταιριάζει σε εργασίες με απρόβλεπτη έκταση, όπως η συμβουλευτική και οι διαπραγματεύσεις. Η κατ’ αποκοπή χρέωση ταιριάζει σε τυποποιημένες εργασίες με προβλέψιμο κόστος. Τα μικτά σχήματα (π.χ. πάγιο ανά στάδιο συν ποσοστό επί του αποτελέσματος) συχνά εξυπηρετούν καλύτερα τις δικαστικές υποθέσεις. Η επιλογή εξαρτάται από τον χρόνο που ξέρετε ότι απαιτεί η εργασία, γι’ αυτό μετράει τόσο η καταγραφή χρόνου. Το άρθρο είναι μέρος του οδηγό για την τιμολόγηση, τις αμοιβές και το myDATA.

Σημείωση: Η φορολογική και η κλαδική νομοθεσία αλλάζουν συχνά. Τα παρακάτω έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα· επιβεβαιώνετε πάντα τις τρέχουσες ρυθμίσεις με τον λογιστή σας, την ΑΑΔΕ και τον Δικηγορικό Σύλλογό σας.

Το πλαίσιο του Κώδικα Δικηγόρων

Ο ν. 4194/2013 επιτρέπει ελεύθερη συμφωνία της αμοιβής, η οποία πρέπει να είναι έγγραφη. Χωρίς έγγραφη συμφωνία εφαρμόζονται οι νόμιμες αμοιβές. Προβλέπεται επίσης συμφωνία αμοιβής ως ποσοστού επί του αποτελέσματος, με ανώτατο όριο. Ελέγξτε την ισχύουσα διατύπωση και τυχόν περιορισμούς ανά είδος υπόθεσης πριν την εφαρμόσετε. Επιπλέον, τα ποσά που προκαταβάλλονται με γραμμάτια προείσπραξης λειτουργούν ως ελάχιστο για τις αντίστοιχες πράξεις.

Σύγκριση μοντέλων

Μοντέλο	Ταιριάζει σε	Κίνδυνος για το γραφείο	Κίνδυνος για τον πελάτη
Ανά ώρα	Συμβουλευτική, due diligence, διαπραγμάτευση	Αμφισβήτηση ωρών	Απρόβλεπτο κόστος
Κατ’ αποκοπή	Συστάσεις εταιρειών, απλές συμβάσεις, τυποποιημένες διαδικασίες	Υποεκτίμηση χρόνου	Μικρός
Ανά στάδιο	Δικαστικές υποθέσεις	Στάδια που «μακραίνουν»	Μέτριος, αλλά γνωστός
Ποσοστό επί αποτελέσματος	Αποζημιωτικές, εισπρακτικές	Απώλεια ή καθυστέρηση	Υψηλό τελικό κόστος αν κερδίσει
Πάγια μηνιαία (retainer)	Εταιρικοί πελάτες με συνεχή ανάγκη	Υπερκατανάλωση	Πληρωμή χωρίς χρήση

Πώς να γράψετε σωστά την ωριαία χρέωση

• Ορίστε το ωριαίο ανά πρόσωπο (εταίρος, συνεργάτης, ασκούμενος) αν διαφέρει.
• Ορίστε τη μονάδα χρέωσης (π.χ. ανά 15 λεπτά) και πώς στρογγυλοποιείτε.
• Ορίστε τι χρεώνεται: μετακινήσεις, αναμονή στο ακροατήριο, τηλεφωνήματα, email.
• Βάλτε ανώτατο όριο (cap) ή υποχρέωση ενημέρωσης όταν προσεγγίζεται ένα ποσό.
• Στέλνετε αναλυτική κατάσταση ωρών με κάθε τιμολόγιο.

Πώς να τιμολογήσετε σωστά κατ’ αποκοπή

1. Βρείτε από τα στοιχεία σας πόσες ώρες απαιτεί πραγματικά ο τύπος εργασίας (μέσος όρος και χειρότερη περίπτωση).
2. Πολλαπλασιάστε με το επιθυμητό ωριαίο σας και προσθέστε περιθώριο απροβλέπτου.
3. Γράψτε ρητά τι δεν περιλαμβάνεται (ένδικα μέσα, αναβολές πέραν της μίας, ασφαλιστικά μέτρα).
4. Προβλέψτε τι γίνεται με τις πρόσθετες εργασίες, π.χ. αυτές χρεώνονται με την ώρα.

Παράδειγμα: Αν οι αγωγές αποζημίωσης σας παίρνουν κατά μέσο όρο 12 ώρες, με χειρότερη περίπτωση 20, και στοχεύετε σε συγκεκριμένο ωριαίο, η κατ’ αποκοπή τιμή πρέπει να καλύπτει τουλάχιστον τις 12 ώρες συν το περιθώριο. Αλλιώς η πρόσθετη εργασία χρεώνεται χωριστά. Χωρίς ιστορικά στοιχεία, αυτός ο υπολογισμός είναι απλή εικασία.

Μικτά σχήματα που δουλεύουν

• Πάγιο ανά στάδιο και ποσοστό: το πάγιο καλύπτει το κόστος, το ποσοστό ευθυγραμμίζει τα συμφέροντα.
• Retainer με όριο ωρών: σταθερό μηνιαίο έως Χ ώρες, και ωριαία χρέωση από εκεί και πέρα.
• Κατ’ αποκοπή με ωριαία ρήτρα: σταθερή τιμή για το βασικό πακέτο, ώρες για ό,τι το υπερβαίνει.

Όποιο σχήμα κι αν επιλέξετε, η σαφήνεια μειώνει τα ανείσπρακτα, όπως εξηγούμε στην είσπραξη οφειλών πελατών. Τη συμφωνία μπορείτε να την υπογράψετε εξ αποστάσεως με ηλεκτρονική υπογραφή. Για το πώς φαίνεται η απόδοση κάθε μοντέλου στους αριθμούς δείτε την οικονομική εικόνα του γραφείου.

Συχνές ερωτήσεις

Μπορώ να συμφωνήσω αμοιβή κάτω από τις νόμιμες αμοιβές;

Η ελευθερία συμφωνίας έχει όρια, και για ορισμένες πράξεις ισχύουν ελάχιστα ποσά προείσπραξης. Ελέγξτε τις ισχύουσες διατάξεις του Κώδικα και τις οδηγίες του Συλλόγου σας.

Πρέπει να δίνω στον πελάτη αναλυτικό χρόνο;

Στην ωριαία χρέωση είναι ουσιαστικά απαραίτητο για να μην αμφισβητηθεί ο λογαριασμός. Στην κατ’ αποκοπή δεν χρειάζεται, αλλά μια περιγραφή των εργασιών βοηθά.

Ποιο μοντέλο προτιμούν οι ιδιώτες πελάτες;

Συνήθως ένα προβλέψιμο ποσό, δηλαδή κατ’ αποκοπή ή ανά στάδιο, γιατί μπορούν να το προϋπολογίσουν.

Στο NomikApp μπορείτε να καταγράφετε χρόνο και έξοδα ανά υπόθεση και να τιμολογείτε είτε με ώρες είτε με πάγια ποσά, βλέποντας πόσο σας απέδωσε τελικά κάθε ανάθεση. Αν θέλετε να το δείτε στην πράξη, μπορείτε να δοκιμάστε δωρεάν το NomikApp με τα δικά σας δεδομένα.